สื่องานวิจัยเพื่อท้องถิ่น หนังสือ จดหมายข่าวงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น สื่อ Multimedia Gallery รบบรวมรูปภาพ Gallery รบบรวมรูปภาพ
 
     

 
 
 

ปีที่ 15 ฉบับที่ 6
พ.ย - ธ.ค 2557


เวทีฟอรั่ม การอ่านยโสธร
เวทีเปลี่ยนความคิด สร้างอิสระแห่งการเรียนรู้ : สตูล
บทเรียนความสำเร็จ : กลไกเครือข่ายยุติธรรมชุมชนสู่สังคมเป็นสุข
 
ห้องสมุดงานวิจัย สกว.
ฐานข้อมูลนักวิชาการประเทศไทย
 
ท่องเที่ยววิถีไทย
ศูนย์ประสานงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นนครศรีธรรมราช
ศูนย์ประสานงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นนราธิวาส
การท่องเที่ยวโดยชุมชน
งานวิจัยเพื่อท้องถิ่นภาคอีสาน
ศูนย์ประสานงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นจ.สมุทรสงคราม
 
 




 

 
รหัสโครงการที่เกี่ยวข้อง : RDG52S0033
โรงเรียนบ้านเกาะแรต โรงเรียนขนาดเล็ก จิ๋ว แต่ แจ๋ว

โรงเรียนบ้านเกาะแรต    โรงเรียนขนาดเล็ก จิ๋ว แต่ แจ๋ว

ใช้ประโยชน์เชิงสาธารณะ ด้านการศึกษา  ( RDG52S0033 )

 

โครงการศึกษารูปแบบการจัดการเรียนรู้อย่างมีส่วนร่วมโรงเรียนบ้านเกาะแรต หมู่ที่ 3 ตำบลดอนสัก  อำเภอดอนสัก  จังหวัดสุราษฎร์ธานี    มีวัตถุประสงค์ของโครงการ คือ 1) เพื่อศึกษาศักยภาพชุมชน   เงื่อนไข  ข้อจำกัด  บทเรียนที่เกิดขึ้นในการจัดการเรียนรู้ ที่ผ่านมาของโรงเรียนบ้านเกาะแรต     2) เพื่อประสานความร่วมมือในการจัดการเรียนการสอนในโรงเรียนบ้านเกาะแรตให้เกิดประสิทธิภาพทั้งบ้าน วัด โรงเรียน  3)  เพื่อศึกษารูปแบบการจัดการเรียนรู้ในโรงเรียนบ้านเกาะแรต อย่างมีส่วนร่วมเพื่อพัฒนารูปแบบการเรียนรู้ให้มีคุณภาพ  และเกิดประสิทธิภาพต่อผู้เรียน

จากกระบวนการวิจัยได้ข้อค้นพบว่า ศักยภาพชุมชนในการจัดการเรียนรู้ที่ผ่านมา โรงเรียนบ้านเกาะแรต เป็นโรงเรียนที่มีชุมชนและโรงเรียนร่วมกันจัดการในเรื่องของงบประมาณและอาคารสถานที่ของโรงเรียนมาเนิ่นนาน แต่เมื่อมีการทำงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น  มีการนำกระบวนการวิจัยเพื่อท้องถิ่นมาใช้ ทำให้ชุมชนมีส่วนร่วมในการออกแบบกระบวนการเรียนการสอนของโรงเรียน   มีส่วนร่วมในฐานะครูภูมิปัญญาที่เข้ามาสอนนักเรียนในเรื่องภูมิปัญญาของชุมชน ทั้งเรื่องวิถีชีวิตด้านประมง ความเชื่อ พิธีกรรม และประวัติศาสตร์ของชุมชน

เงื่อนไขและข้อจำกัดในการจัดการเรียนรู้  จากความเชื่อที่ว่าเรื่องที่คุ้นชินไม่น่าสนใจ  ทำให้ที่ผ่านมาทั้งชุมชนและโรงเรียนยังขาดการจัดกระบวนการเรียนรู้ให้กับนักเรียนในเรื่องใกล้ตัว  และตัวนักเรียนเองก็ไม่ได้เรียนรู้เรื่องราวใกล้ตัวในชุมชน   เมื่อเกิดโครงการวิจัยในพื้นที่ทำให้ชุมชนได้เข้ามามีส่วนร่วมในการรับรู้  วางแผน และทดลองปฏิบัติการณ์ในเรื่องการเป็นครูภูมิปัญญา  นับว่าประสบความสำเร็จ จนมีผู้ที่สนใจที่เข้ามาเรียนรู้ในพื้นที่เกาะแรตอยู่บ่อยครั้ง

รูปแบบการจัดการเรียนรู้    ในกระบวนการงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นเกิดจากการได้คิดวางแผน   ทดลองปฏิบัติร่วมกัน   สรุปผลที่เกิดขึ้น และทดลองปฏิบัติซ้ำ  ผ่านเวทีออกแบบการเรียนรู้  โดยทั้งทีมวิจัย ครู  กรรมการสถานศึกษา และนักเรียนได้ร่วมกันออกแบบการจัดการเรียนรู้ร่วมกัน  และร่วมทดลองปฏิบัติการเรียนรู้  เรื่อง ประวัติศาสตร์   บริบทชุมชน  แผนที่ชุมชน  อาหาร  ความเชื่อ   ปฏิทินฤดูกาล   ภูมิปัญญาด้านการประกอบอาชีพ   วัฒนธรรม  และประเพณี

การประสานความร่วมมือในการจัดการเรียนการสอน  เกิดการประสานความร่วมมือกันระหว่าง โรงเรียน  ครู   ชุมชน   ผู้ปกครอง และองค์กรภาคีจากภายนอก   ในการสร้างการเรียนรู้ให้กับนักเรียนโดยเน้นให้เกิดการมีส่วนร่วมในการคิดทั้งด้านเนื้อหาและกระบวนการในการเรียนรู้   รวมทั้งการมีส่วนร่วมในการทดลองปฏิบัติการณ์ในการจัดการเรียนรู้   

 

หลังจากที่คณะวิจัยได้ทำการศึกษาเสร็จ ได้มีโอกาสเข้าร่วมนำเสนอประสบการณ์ในการดำเนินกิจกรรมตามโครงการวิจัยเพื่อท้องถิ่น  คือ    บ้านพิษณุโลก ต่อคณะกรรมการปฏิรูปการศึกษาทศวรรษที่สอง  เพื่อเป็นบทเรียนการมีส่วนร่วมจากภาคีในการจัดการเรียนรู้ให้กับโรงเรียน ซึ่งเป็นบทเรียนการสร้างกระบวนการเรียนรู้ให้กับนักเรียนได้เป็นอย่างดี 

ได้ร่วมนำเสนอบทเรียนการจัดการเรียนการสอนอย่างมีส่วนร่วม ในงานวันวิชาการพื้นที่อำเภอดอนสัก ณ  สนามหลวงพ่อจ้อย  ในวันที่  14 – 16  มีนาคม  2554   ซึ่งทางโรงเรียนเกาะแรตและทีมวิจัยได้นำเสนอบทเรียนการเรียนรู้ชุมชน  โดยการศึกษาบริบทชุมชน  และสิ่งที่เด็ก ๆ ได้จากการดำเนินการงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น

อีกทั้งได้เข้าร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์การมีส่วนร่วมในการศึกษารูปแบบการจัดการเรียนรู้อย่างมีส่วนร่วม โดยการใช้กระบวนการงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น  ในเวที “ ฝ่าวิกฤตการยุบโรงเรียนขนาดเล็ก “  ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร  ในวันที่   21  พฤษภาคม  2554  จัดโดย  สภาการศึกษาทางเลือก   ซึ่งมีผู้เข้าร่วม คือ  ผู้อำนวยการโรงเรียน   ครู  นักเรียน   ผู้นำชุมชน และกรรมการสถานศึกษา

จากประสบการณ์งานวิจัยเพื่อท้องถิ่นในชุมชนบ้านเกาะแรต แสดงให้เห็นแล้วว่าโรงเรียนขนาดเล็ก ขนาดใหญ่ ไม่ใช่ปัญหา เพราะฐานรากที่พร้อมจะโอบอุ้มทุกเวลา หนุนเสริมการทำงานกันเสมอมา คือ “ชุมชน“ 

 

 

รัตนา ชูแสง

ผู้เขียน

ข้อมูลโครงการ : ท่านสามารถดูข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่นี่
 
วันที่บันทึก : 3/21/2014